تردمیل یکی از پر کاربرد ترین تجهیزات ورزشی خانگی و باشگاهی است که تمرینات هوازی را به صورت ایمن، برنامه ریزی شده و یکنواخت ممکن می سازد. مانند هر دستگاه مکانیکی دیگر، نگهداری و سرویس دوره ای نقش مهمی در افزایش عمر تردمیل و کاهش هزینه های تعمیرات دارد. یکی از اساسی ترین اقدامات در نگهداری تردمیل، روغن کاری یا روان کاری تسمه و تخته دستگاه است. این کار به ظاهر ساده، در واقع تاثیر بسیار زیادی بر عملکرد، صدای دستگاه، فشار وارد بر موتور و حتی امنیت ورزشکار دارد. در این مقاله به طور جامع بررسی می کنیم که چرا باید تردمیل را روغن کاری کرد، کدام نوع از روغن تردمیل مناسب است و هر چند وقت یک بار باید این کار را انجام داد.
چرا تردمیل باید روغن کاری شود؟
روغن کاری تردمیل به صورت منظم و مناسب، نقش مهمی در کاهش اصطکاک میان تسمه و تخته زیر آن دارد. در هنگام ورزش، تسمه با سرعت بالا حرکت می کند و سطح تخته دائما در معرض سایش قرار می گیرد. اگر بین این دو سطح روان کننده وجود نداشته باشد، اصطکاک افزایش پیدا می کند. افزایش اصطکاک باعث گرم شدن بیش از حد سطح زیر تسمه و وارد آمدن فشار مضاعف به موتور می شود.
این امر ممکن است منجر شود به:
- افزایش صدای دستگاه هنگام استفاده
- کاهش سرعت و کیفیت حرکت تسمه
- وارد شدن آسیب های شدید به موتور و قطعات الکتریکی
- افزایش مصرف انرژی
- کوتاه شدن عمر مفید تسمه و تخته
روغن کاری منظم باعث می شود تسمه نرم و روان حرکت کند، فشار روی موتور کاهش یابد، صدای دستگاه کمتر شود و تجربه ورزشی ورزشکار بهتر و ایمن تر باشد. همچنین رسیدگی نکردن به این بخش از دستگاه، شایع ترین دلیل خرابی تسمه و سوختن موتور در تردمیل های خانگی و باشگاهی است. در ادامه ویژگی های روغن تردمیل باکیفیت و مرغوب را مورد بررسی قرار می دهیم.
روغن تردمیل مرغوب چه ویژگی هایی دارد؟
انتخاب روغن مناسب از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. ممکن است برخی افراد از روغن های صنعتی، روغن های خوراکی یا اسپری های عمومی استفاده کنند، در حالی که این مواد ممکن است به دستگاه آسیب بزنند.
مهم ترین ویژگی های چنین روغنی عبارت اند از:
۱. پایه سیلیکونی (Silicone Based)
روغن سیلیکون ۱۰۰٪، بهترین نوع روغن برای تردمیل است. این نوع روغن به دلیل خاصیت ضد اصطکاک، مقاومت در برابر گرما و عدم جذب گرد و غبار، بهترین عملکرد را در زیر تسمه خواهد داشت.
۲. چسبندگی مناسب
روغن نامناسب باعث جذب بیشتر گرد و خاک می شود و اصطکاک را افزایش می دهد. روغن های سیلیکونی سطحی خشک و روان ایجاد می کنند.
۳. سازگاری با مواد تشکیل دهنده تسمه و تخته
روغن های صنعتی و نفتی باعث از بین رفتن لایه بالایی تسمه، ایجاد ترک یا تغییر شکل سطح تخته می شوند.
۴. اهمیت توجه به توصیه سازنده
در دفترچه برخی تردمیل ها نوع خاصی از روغن معرفی شده است. بهتر است همیشه توصیه کارخانه را در اولویت قرار دهید.
روغن تردمیل از چه ترکیباتی تشکیل شده است؟
روغن تردمیل معمولا از ترکیباتی ساخته می شود که هدف اصلی آن ها کاهش اصطکاک میان تسمه و تخته دستگاه و در نتیجه محافظت از موتور و قطعات مکانیکی است. رایج ترین و ترکیب در روغن های مخصوص تردمیل، همان گونه که پیشتر نیز اشاره شد، سیلیکون خالص Silicone Lubricant است. سیلیکون ماده ای شفاف، بدون بو و مقاوم در برابر حرارت است که علاوه بر ایجاد لغزندگی کنترل شده، گرد و غبار را جذب نمی کند و باعث چسبندگی سطحی نمی شود. برخی مدل ها دارای ترکیبات سیلیکونی با ویسکوزیته های مختلف هستند تا با توجه به نوع دستگاه، نرمی ویژه ای ایجاد کنند. در برخی محصولات پیشرفته تر، مقدار کمی افزودنی ضد سایش یا ضد الکتریسیته ساکن نیز اضافه می شود تا عملکرد روان تری فراهم گردد. نکته مهم این است که در ساخت روغن تردمیل هرگز از ترکیبات نفتی، روغن های معدنی یا اسپری های صنعتی استفاده نمی شود، زیرا این مواد به بافت تسمه آسیب می زنند، سطح تخته را تخریب می کنند یا موجب لغزندگی بیش از حد می شوند. از این رو ترکیب ایده آل روغن تردمیل باید کاملا سیلیکونی، پایدار و سازگار با مواد تشکیل دهنده تسمه و تخته باشد.
چه زمانی باید تردمیل را روغن کاری کرد؟
روغن کاری به میزان استفاده از تردمیل بستگی دارد. هرچه تردمیل بیشتر مورد استفاده قرار بگیرد، اصطکاک میان تسمه و تخته افزایش پیدا می کند و در نتیجه نیاز به روان کننده در مدت زمان کوتاه تری احساس می شود. به طور معمول اگر استفاده از دستگاه به کمتر از سه ساعت در هفته محدود می شود، هر چهار تا پنج ماه یک بار روغن کاری کافی خواهد بود. با این حال اگر دستگاه در بازه ای بین چهار تا هفت ساعت در هفته مورد استفاده قرار گیرد، بهتر است هر دو تا سه ماه یک بار این کار انجام شود. اگر استفاده بیشتر باشد، یعنی شرایطی که دستگاه بیش از هفت ساعت در هفته روشن و درگیر است، به صورت ماهانه باید آن را روغن کاری کرد.
جمع بندی
روغن کاری تردمیل یکی از مهم ترین اقداماتی است که هر ورزشکار در خانه باید به طور منظم انجام دهد. این کار نه تنها باعث عملکرد بهتر و روان تر دستگاه می شود، بلکه عمر مفید موتور، تسمه و تخته را افزایش می دهد. انتخاب روغن تردمیل مرغوب، رعایت مقدار صحیح و اجرای درست مراحل روغن کاری، از اصولی هستند که تاثیر مستقیم بر سلامت و کارایی دستگاه می گذارند. با رعایت چند نکته ساده می توانید از هزینه های سنگین تعمیرات جلوگیری کنید و از دستگاه خود سال ها با کیفیت عالی بهره ببرید.